Ашық күн астында кептіру
Жемістер тікелей күн сәулесі мен қозғалған ауа әсерінен ылғалын жоғалтады. Бұл — өңдеу тәсілі; қоспалардың жоқтығын немесе сапаға кепілдікті білдірмейді.
Қалай жұмыс істейді
Күн өнімді қыздырады, су буланады, ал ауа ылғалды алып кетеді. Сондықтан жылу, төмен ылғалдылық және желдету қатар қажет; тек күннің ыстық болуы жеткіліксіз.
Тарихы
Өнімді сақтаудың ұзақ тарихы
Кептіру — тағамды сақтаудың ең көне тәсілдерінің бірі. Мейіз күн астында кептірілетін жемістердің белгілі мысалы болып қала береді.
Ашық алаңнан қорғалған науаларға дейін
FAO шолуында бұл тәсілдің дамуы жерден көтерілген алаңдармен және шикізатты ластанудан қорғаумен байланыстырылады. Олар үдерісті жақсартады, бірақ ауа райын басқаруға мүмкіндік бермейді.
Өнімде не өзгереді
Құрылымы соңғы ылғалдылыққа байланысты
Тәсілдің атауы жемістердің жұмсақ не тығыз болатынын көрсетпейді. Сатып аларда құрылымын байқап көру және дайын партияның ылғалдылығы туралы мәлімет пайдалырақ.
Түсі мен хош иісі өзгеруі мүмкін
Жарықтың, ауаның және жылудың ұзақ әсері түс пен иісті өзгертуі мүмкін; сезімтал заттар да азаюы ықтимал. Қара түс өздігінен өнімнің бұзылғанын да, өңделмегенін де дәлелдемейді.
Кептіргеннен кейін де қорғау қажет
Кептірілген жемістерді сақтау кезінде ылғалдан қорғау керек. Қаптамадағы конденсатты күнде кептірудің қалыпты ерекшелігі деп қабылдамай, тауардың күйін тексерген жөн.
Артықшылықтары
- Суды кетіру үшін күн жылуы пайдаланылады.
- Қолайлы құрғақ климатта кәдімгі кептірілген жемістерді дайындауға жарайды.
- Жемісті езбеге айналдыру қажет емес: жидектерді бүтіндей, жемістерді жартылап кептіруге болады.
Шектеулері
- Сапасы мен жылдамдығы ауа райына байланысты.
- Ашық өнімді шаңнан, жәндіктерден және құстардан қорғау қажет.
- Түнгі дымқыл ауа жеміске қайта ылғал сіңіруі мүмкін.
- Бұл тәсіл дәрумендердің толық сақталуына кепілдік бермейді.
Қайда қолданылады
- Мейіз.
- Құрғақ климатта ашық ауада кептіруге жарамды жемістер.
Қашан таңдау керек
- Компотқа, салмаға немесе күнделікті тіскебасарға жемістер қажет және олардың құрылымы сізге қолайлы.
- Сатушы шикізаттың қалай дайындалғанын және сақтау шарттарын түсіндіре алады.
Қай кезде басқа нұсқаны таңдаған жөн
- Зең іздері, бөгде заттар бар немесе қаптамасы бүлінген.
- Құрамы мен шыққан жері туралы жауаптың орнына «күнде кептірілген» деген жазуды алға тартады.
Сатып алар алдында не білу керек
- Қант, май немесе сульфиттер қосылған ба?
- Қорғалған науаларда ма, әлде ашық алаңда кептірілген бе?
- Өндіруші қандай сақтау мерзімі мен режимін көрсеткен?
- Сүйегі бар ма және сатып алынған өнімнің қанша бөлігі жеуге жарамды?
Дереккөздер
- Sun Drying — University of Georgia · NCHFP
- Drying — University of Georgia · NCHFP
- Improved sun-drying and solar drying: basic considerations and selected applications — FAO · D. Adair
- Drying Fruits and Vegetables — University of Georgia Cooperative Extension
- Packaging and Storing Dried Foods — University of Georgia · NCHFP